Kom Ombo Tempel

Deze tempel is uniek omdat het in feite een dubbele tempel is, hij ligt ongeveer 48 km ten  noorden van Aswan. De tempel is gebouwd op een zandduin, die de Nijl overziet, ondanks de hoogte van de ligging is het voorhof beschadigd door de, destijds, jaarlijkse overstromingen van de Nijl.

De dubbeltempel van Kom Ombo is gewijd aan 2 hoofdgoden, Sobek en Haroëris, en ligt op een lage zandduin in een bocht aan de Nijl. Het heiligdom werd gebouwd tijdens de periode van de Ptolemeeërs. De tempel is over de lengte in tweeën gedeeld. De oostelijke helft is voor Sobek en de westelijke voor Haroëris. Haroëris is met zijn havikskop een van de incarnaties van Horus, en wordt soms Horus de Oudere genoemd.
Ondanks de hoge ligging van de tempel is het voorhof aangetast door de jaarlijkse overstromingen van de Nijl. Toch is de tempel over het algemeen goed bewaard gebleven.

Het deel van de tempel dat overdekt was (vanaf de grote zuilenhal) is omgeven door twee muren, waartussen twee gangen om de tempel heen lopen. De binnenste omgang bestaat aan de kant van het allerheiligste uit zeven onduidelijke kleine kamertjes. De onvoltooide reliëfs laten tal van offertaferelen zien. Vanaf de voorhof kan men in de buitenste omgang komen, die tijdens het bewind van verschillende Romeinse keizers is gedecoreerd. Daar waar de linkergang van de buitenste omgang naar rechts buigt is op de rechtermuur een bijzonder reliëf te zien; naast mystieke symbolen is een tafel afgebeeld met, naar men aanneemt, het instrumentarium van een chirurg. Een ander opvallend reliëf in de buitenste gang is dat van zestien gevangenen, die de namen dragen van vijandige gebieden.

Al vanaf de 18de dynastie lag er een stenen heiligdom op de plaats van de huidige tempel. Met de bouw van de dubbeltempel werd begonnen onder Ptolemaeus VI Philometor (180-145 v.C.). Farao Ptolemaeus IX Alexander (107-88 v.C.) voegde nog enkele bas-reliëfs aan de tempel toe. Er werd verder bijgebouwd door Ptolemaeus XII Neos dionysos (80-51 v.C.), de vader van Cleopatra, de laatste farao van de dynastie der Ptolemeëen. Na haar zelfmoord in 31 v.Chr. eindigde het faraonische rijk en begon de Romeinse heerschappij.
In Kom Ombo werden de reptielen beschouwd als heilige beesten. De oorsprong voor de verering van de krokodillengod Sobek moet gezocht worden op het naburige eiland in het midden van de Nijl. In de tijd dat de tempel in gebruik was wemelde het er van krokodillen, ze hadden zelfs een bassin in de tempel. De krokodillen werden ook gemummificeerd, je kunt hun mummies die in 1960 bij wegwerkzaamheden zijn ontdekt in de Romeinse Hathor tempel zien, ten zuiden van de hoofdtempel. De krokodillengod Sobek was de belangrijkste god van de Fayoum, de grote oase ten zuidwesten van Caïro.

Alles in deze dubbeltempel is dubbel; een dubbele ingang, een dubbele reeks deuren, en een dubbel altaar. Via de twee toegangspoorten kom je in het voorhof, dat 16 beschadigde zuilen telt. De 10 zuilen van de grote zuilenhal hebben kapitelen met verschillende bloem- en palmbladmotieven. Op de rechterwand zie je de inwijding van de tempel. Voor de twee heiligdommen liggen drie tussenkamers. Hier zie je hoe aan de goden geofferd werd. De twee kamers van het Allerheiligste zijn zwaar beschadigd. Links is de kamer voor Haroëris, rechts voor Sobek. Links van de tempel staat de ruïne van het mammisi of geboortehuis ter ere van de geboortes van Sobek en Haroëris. Door de eroderende werking van het Nijlwater is een kleine toegangspoort is het enige dat ons rest van het geboortehuis.

Het gebied rond Kom Ombo wordt regelmatig getroffen door aardbevingen die een bedreiging vormen voor het voortbestaan van de dubbeltempel. De zware schade die een aardbeving in 1992 aan de tempel heeft toegebracht is inmiddels hersteld.