Hatsjepsoet - Hatshepsut - Maätkare - Amensi

                                                                

Hatsjepsoet is zowel de eerste vrouw van farao Thoetmoses II en een farao van de 18e Dynastie van het Oude Egypte. Bijzonder aan haar was dat ze één van de zeldzame vrouwelijke farao's was. Haar naam betekent 'eerste onder de vrouwen', en haar tweede naam 'Maätkare' rechtvaardig is de Ka van Ra".

De ouders van Hatsjepsoet waren Thoetmoses I en Ahmose, ze was een vrouw en een halfzuster van Thoetmoses II. Ze kregen samen een dochter: Neferoe met wie de latere Thoetmoses III zou trouwen. Hatsjepsoet heeft ongeveer 22 jaar geregeerd, dit is langer dan iedere andere vrouwelijke monarch in het Oude Egypte. We weten dit door de bestudering van oude teksten van Africanus en Josephus die de lijst overnamen van Manetho.

Men gelooft dat Hatsjepsoet een sterke invloed op Thoetmoses II had. Na de dood van Thoetmoses II was ze een tijd regent voor de kleine Thoetmoses III, ze was door een raad als geschikt gekozen omdat ze een tante van hem was. In het begin van haar regentschap modelleerde ze zich naar de vrouwen van de farao's in de nabije historie.

Maar toen Thoetmoses III de gerechtigde leeftijd bereikte begon ze zich te gedragen naar haar ideale model. Neferoesobek, een koningin en vervolgens heerser uit de 12e dynastie uit Egypte. Maar na zeven jaar regentschap ging ze nog verder dan Neferoesobek, ze kroonde zichzelf als officiële koning van Opper en Neder Egypte.

In deze periode ging ze een zeer androgyn gedrag tonen, ze is op diverse plaatsen afgebeeld met mannelijk bovenlichaam en/of mannenkleding. In sommige teksten wordt ze afwisselend met "hij" en "zij" aangeduid.

Het idee dat een vrouw koning werd was in die tijd zeer ongebruikelijk, haar opvolger Thoetmoses III, liet haar inscripties verwijderen/uitbeitelen zodat het leek alsof ze nooit had bestaan. In diverse Oud-Egyptische koningslijsten wordt ze niet genoemd. Hatsjepsoet stond vrij stevig in haar schoenen dankzij een voorspoedige tijd en talentvolle medewerkers. Een van deze was Hapoeseneb, de hogepriester van Amon en Senemoet. Vanwege de goede relatie tussen hen wordt geopperd of ze geliefden waren. Een bewijs hiervoor is dat Hatsjepsoet toestond dat Senemoet zijn afbeelding en naam naast die van haar op een van de deuren van het Djeser-djeseroe mocht zetten. Een feit dat weinig ruimte laat voor een andere uitleg is dat Senemoet twee tombes liet uithouwen vlakbij Hatsjepsoet's tombe. Desondanks wordt in wetenschappelijke kringen nog niet als feit aangenomen dat Hatsjepsoet en Senemoet geliefden waren. Het enige wat ze kunnen vaststellen is dat het een ambtenaar was, die directe toegang had tot de koningin.

Hatsjepsoet herstelde de internationale betrekkingen op handel die was verloren gegaan in de strijd tegen de Hyksos. Ze bereidde zich voor en ondernam een reis naar de plek Poent. De expeditie bestond uit vijf boten, elke zeventig meter lang, met aantal zeilen, elk schip had 210 man aan boord en in elk boot zaten artikelen om te ruilen. Een van die goederen was mirre, de favoriete odeur van de farao. De farao keerde terug met vijf boten met diverse waren waaronder 30 levende bomen inclusief de wortels, dit was de eerste keer dat beschreven is dat (vreemde) bomen werden vervoerd om te herplanten. Ze liet de bomen planten rondom haar dodentempel in Deir el-Bahari.

Hatsjepsoet overleed toen ze op middelbare leeftijd was. Er zijn geen teksten bewaard gebleven waarin haar doodsoorzaak staat aangegeven, zowel moord als natuurlijke oorzaken worden genoemd. Haar mummie is niet geïdentificeerd in de Deir el-Bahari cache. Er is een ongeïdentificeerde vrouwelijke mummie min of meer aan haar toegeschreven. Recentelijk heeft dr. Zahi Hawass geclaimd dat hij de mummie van Hatsjepsoet heeft getraceerd, namelijk op derde verdieping van het Egyptisch Museum (Caïro), naar nu blijkt is haar mummie wel geïdentificeerd aan de hand van recentelijk DNA onderzoek.

Hatsjepsoet was een meester in propaganda, de meeste heersers gebruikte het, Hatsjepsoet staat erom bekend. Het meeste van haar propaganda werd gesteund door de hogepriesters van Thebe en dit had ze nodig. Hatsjepsoet liet zich afbeelden met alle regalia van de farao onder andere met de baard. Opvallend is dat ze weinig te zien is als vrouw.

Er wordt vaak gezegd dat ze uit de annalen van de geschiedenis is geschrapt door haar stiefzoon Thoetmoses III. Deze zou dit gedaan hebben uit wraak voor haar regentschap, waardoor hij pas laat effectief kon regeren. Tegenwoordig zijn Egyptologen er meer van overtuigd dat hij dit deed omdat een vrouwelijke farao een anomalie was die in het conservatieve Egypte niet aan het hoofd kon staan. Er zijn verschillende redenen om dit aan te nemen:

Enerzijds liet Thoetmoses III haar wensen na haar dood inwilligen en anderzijds gebeurde de damnatio memoriae (vervloeking van de nagedachtenis) pas twintig jaar na haar dood. Ook lijkt het erop dat Hatsjepsoet in de laatste jaren van haar regering Thoetmoses III meer beslissingskracht gaf. Er is ook wel verondersteld dat er nog een dochter van Hatsjepsoet in leven was aan het einde van de regering van Thoetmoses en dat hij haar (en haar mogelijke nazaten) van de opvolging wilde uitsluiten.

Bouwwerken
Onder Hatsjepsoet's regering liet ze Egypte vol bouwen. Ze overtrof de grote bouwactiviteiten van het Middenrijk. Ze werkte samen met twee architecten, Ineni, die ook al bij haar vader in dienst was en Senemoet. Tijdens haar rijk zijn er zoveel beelden gemaakt dat nu veel musea er wel een paar van hebben.
Gebroken of onvoltooide Obelisk in de steengroeve in Aswan, die bedoeld was voor de Karnak tempel.
Graf in het dal der koningen.
Tempel van Karnak: obelisk en 7e pyloon
Tempel van Hatsjepsoet

Tombe
De vondst wordt gezien als de belangrijkste sinds grafdelvers de laatste rustplaats ontdekten van Toetanchamon. De mummie van de koningin werd al in 1903 gevonden in een kleine tombe in de Vallei der Koningen in Luxor. Al die tijd is er gesteggeld over de identiteit.

In het graf lag nog een mummie. Dat was van de verpleegster van koningin Hatsjepsoet. Het kan zijn dat de mummie van Hatsjepsoet in de tombe van haar verpleegster is verborgen om die te beschermen tegen haar opvolger en stiefzoon Thoetmoses III, die alles wat hem aan de overleden koningin deed denken vernietigde.

                                                                                  NAAR MENU